INLIGTINGSENTRUM

Oranges [photo] 

Spesialiteitsprodukte

Toediening van mikro-elemente: Toedieningsmetodes, voordele, nadele en geleenthede

Deur Attie Haasbroek (Landboukundige: Wes-Kaap)

Volgens kriteria wat Arnon en Stout in 1939 voorgestel het is daar 19 voedingselemente wat deur plante benodig word vir groei.

Hierdie elemente moet in die grond vir die plant beskikbaar wees. Indien dit nie in voldoende hoeveelhede beskikbaar is nie, moet bykomende hoeveelhede toegedien word om die tekorte aan te vul. Dit is hier waar Omnia die produsent moontlik kan help.

Die drie belangrikste elemente (koolstof, waterstof en suurstof) kry soms die minste aandag. Die elemente waarop daar gewoonlik die meeste gefokus word is die makro-elemente: stikstof, fosfaat en kalium. Hierdie elemente word deur bemesting toegedien. Daar is ook sekondêre elemente (kalsium, magnesium en swael) wat óf voldoende in die grond voorkom óf deur middel van grondregstellings met kalk of gips toegedien word. Die laaste groep elemente (yster, boor, koper, mangaan, sink, molibdeen, kobalt, vanadium, silikon, natrium en chloor) wat vir groei benodig word, word mikro-elemente genoem omdat dit in baie klein hoeveelhede deur plante gebruik word. In Figuur 1 word die samestelling van grond aangedui.

Figuur 1: Die samestelling van grond (Klei-mineralogie en grondvrugbaarheid, in 'n kursus aangebied deur Cornie van Huysteen, UVS).

Die samestelling van grond [graph]

In hierdie artikel gaan slegs aandag gegee word aan die laaste groep elemente wat vir optimale plantegroei benodig word, naamlik die mikro-elemente (Zn, Fe, Mn, Cu, Bo, Mo en Cl).

Bepaling van mikro-elementinhoud in grond

Die bepaling van mikro-elementtekorte behoort nie duur te wees nie. Eerstens word 'n grondontleding gedoen wat die ontleding van mikro-elemente insluit. Die gebruik van grondontledings moet egter aangevul word deur blaarontledings gedurende die groeiseisoen omdat 'n grondontleding mikro-elemente korrek kan ontleed, maar die elemente mag dalk nie beskikbaar wees vir opname deur plante nie. Grondontledings, sonder bevestiging deur 'n blaarontleding, kan onakkuraat wees. Grondontledings gee 'n aanduiding van die potensieël beskikbare mikro-elemente. Variasie van mikro-elemente kan groter wees as die van makro-elemente in verskillende grondtipes.

In sommige gevalle dui die grondontleding daarop dat daar tekorte bestaan, maar die blaarontleding toon geen tekorte nie. Aanbevelings van mikro-elementregstellings word dus op grond van 'n kombinasie van grond- en blaarontledings gedoen.

Toedieningsmetode

Die invloed van mikro-elementtekorte op opbrengs kan oorkom word deur die korrekte en tydige toediening van mikro-elemente. Met die nodige kennis van hoe spesifieke mikro-elemente in grond en plante reageer, kan 'n besluit geneem word aangaande watter toedieningsmetode die mees doeltreffende sal wees. Grondtoedienings is gewoonlik 'n meer doeltreffende metode maar, indien die tekortsimptome na opkoms wys, is 'n blaartoediening dikwels meer doeltreffend.

Bandplasing

Die doeltreffendheid van grondtoediening kan verbeter word deur bandplasing van die produkte. Laer toedieningspeile kan gebruik word om tekorte op te hef. Hierdie aanvulling kan saam met die plantaksie plaasvind, wat koste van bykomende bewerkings uitskakel. Indien 'n vloeibare produk gebruik word, kan die samestelling aangepas word om die verskillende grondtipes se individuele tekorte op te hef. Die produkte kan met bandplasing in die wortelsone van die plant geplaas word, wat sal verseker dat chemiese beperking in die grond oorkom word.

Wanneer standaard- mikro-elementkorrelprodukte gebruik word, is die samestelling van die produk vasgestel en is dit moeilik om spesifieke tekorte aan te spreek. Indien standaard produkte gebruik word en daar is voldoende hoeveelhede van sommige mikro-elemente in die grond, kan dit tot oormatige toediening van die spesifieke elemente lei.

Die byvoeging van mikro-elementkorrels verlaag die konsentrasie van die makro-elemente in korrelkunsmismengsels. Dit kan ook die fisiese gehalte van korrelkunsmis nadelig beïnvloed. Die gebruik van mikro-elementkorrels in mengsels kan lei tot swak verspreiding aangesien die hoeveelheid wat ingesluit word in 'n ton kunsmis baie laag is.

Figuur 2: Plantergemonteerde toedieningstenk waardeur vloeibare mikro-elementmengsels gebandplaas word.

Plantergemonteerde toedieningstenk [photo]

Breedwerpige toediening

Die breedwerpig grondtoediening van mikro-elemente is baie maklik aangesien dit deur 'n spuit of besproeiingstelsel gedoen kan word. Die samestelling van die produk kan maklik aangepas word na gelang van die variërende grondchemie binne lande.

Groot hoeveelhede mikro-elemente moet gebruik word wanneer breedwerpige toediening plaasvind. Die mengbaarheid van mikro-elemente met onkruid- en swamdoders kan die werking daarvan nadelig beïnvloed, wat dus 'n bykomende bewerking kan vereis. Met die breedwerpige toediening kan mikro-elemente in die grond vasgelê word.

Omnia het baie navorsing gedoen oor die behandeling van korrelkunsmis met mikro-elemente sodat die toediening saam met die plantaksie gedoen kan word. In Figuur 3 is die reaksie op die produk duidelik sigbaar in die groei van die koringplante.

Figuur 3: Visuele invloed van bandplasing van mikro-elemente en K-humate op korrelkunsmis

Visuele invloed van bandplasing van mikro-elemente en K-humate op korrelkunsmis[photo]

Gedurende die 2008-seisoen is 'n 261 kg/ha opbrengsverhoging in die Wes-Kaap met dié behandeling verkry. In die daaropvolgende seisoen was daar weer 'n positiewe reaksie van 181 kg/ha. Die verhoogde opbrengs het ook nie die gehalte van die koring beïnvloed nie.

Figuur 4: Opbrengsverhoging wat met die bandplasing van mikro-elemente en K-humate op korrelkunsmis verkry is. (Uit 'n Omnia proef wat 'n die Wes-Kaap op koring uitgevoer is.)

Visuele invloed van bandplasing van mikro-elemente en K-humate op korrelkunsmis[photo]

Blaarvoeding

Soms is mikro-elementtekorte gedurende die groeiseisoen op gewasse sigbaar ten spyte van aanvullings wat voor plant gemaak is. Hierdie kan geinduseerde tekorte as gevolg van klimaatstoestande wees, byvoorbeeld gedurende koue, nat toestande. Opname deur die wortels word as gevolg van klimaats- of grondtoestande beperk en dan is 'n blaarvoeding die mees doeltreffendste regstelling.

Wanneer blaarvoedings toegedien word, moet die volgende altyd in gedagte gehou word:

  1. Kontroleer die watergehalte om te verseker die toedienings is doeltreffend. Water met 'n hoë pH of totaal opgeloste deeltjies kan van die mikro-elemente bind en ondoeltreffend maak. Maak dus seker van die watergehalte. Verder kan gecheleerde mikro-elemente gebruik word wat by hoë pH's steeds doeltreffend is.
  2. Wanneer tenkmengsels met landbouchemiese produkte gemaak word, moet die mengbaarheid van die produkte wat saamgevoeg word, bevestig word. Die doeltreffendheid van onkruiddoders kan nadelig beïnvloed word.
  3. Die tydigheid van toediening is belangrik indien regstellings na gelang van tekortsimptome gedoen word. Indien die tekort in 'n kritiese groeistadium voorkom, moet dit dadelik reggestel word.

Die nuutste neiging is om mikro-elemente in vloeibare vorm te bandplaas. Produkte kan saaamgestel word om spesifieke mikro-elementtekorte aan te spreek, maar daar is ook geleenthede om ander produkte, soos Rhizovator, by te voeg. Die toediening van mikro-elemente deur middel van 'n plantergemonteerde toedieningstenk gee baie meer opsies vir optimale plantvoeding.

'n Gebalanseerde voedingsprogram is krities belangrik vir maksimale produksie. Daarom is dit noodsaaklik dat die korrekte produk met die korrekte metode op die korrekte tyd toegedien word om maksimale opname en produksie te verseker (Jones et al. 2011).

Verwysings:
  • ARNON DI, STOUT PR. 1939. The essentiality of certain elements in minute quantity for plant with special reference to copper. Plant Physiol. (April 1939). 14(2):371-375.
  • Jones C., Olson-Rutz K., Pariera Dinkins C. (2011) Nutrient Uptake Timing by Crops to assist with fertilizing decisions.Book of Soil Science, Montana State University. pp. 67-78